శ్రీ వినాయక చవితి పూజా విధానం
పూజా సామగ్రి • క్రమబద్ధమైన మంత్రాలు • ఏకవింశతి పత్రపూజ • అష్టోత్తరశతనామావళి • వ్రతకథ
ఇంట్లో స్వామివారిని పూజించడానికి చదవదగిన పాఠం. సంకల్పంలో ఖాళీలను మీ ప్రాంత పంచాంగం, కుటుంబ ఆచారం ప్రకారం నింపుకోండి.
పూజా సామగ్రి
గణపతి విగ్రహం లేదా పసుపు గణపతి, పీట, శుభ్రమైన వస్త్రం, ముగ్గు.
కలశం/నీటి పాత్ర, పంచపాత్ర, ఉద్ధరిణి, పళ్లెం, రెండు దీపాలు, గంట, హారతి పళ్లెం.
పసుపు, కుంకుమ, గంధం, అక్షతలు, వస్త్రం, యజ్ఞోపవీతం, తాజా పూలు, దూర్వాయుగ్మాలు.
శుద్ధజలం; పంచామృతానికి పాలు, పెరుగు, నెయ్యి, తేనె, చక్కెర.
అగరుబత్తి/ధూపం, నూనె లేదా నెయ్యి, వత్తులు, కర్పూరం, అగ్గిపెట్టె.
ఉండ్రాళ్లు, కుడుములు/మోదకాలు, బెల్లం, పండ్లు, అరటిపళ్లు, కొబ్బరికాయ; మంచినీరు.
తమలపాకులు, వక్కలు, అరటిపండు/ఇతర పండు; దక్షిణ optional.
లభ్యమైన శుభ్రమైన 21 రకాల ఆకులు; ఒక్కొక్కటి లేకపోతే పుష్పం లేదా అక్షతలతో నామమంత్రాన్ని కొనసాగించవచ్చు.
పూజకు ముందు
స్నానం చేసి పూజా స్థలాన్ని శుభ్రపరచి, గణపతి ప్రతిమను పీటపై ఉంచండి. దీపం వెలిగించండి. పంచామృత స్నానం మట్టి ప్రతిమకు అనుకూలం కాకపోతే ఒక పువ్వుతో ప్రతీకాత్మకంగా సమర్పించండి. ప్రతి ఉపచారంలో పేర్కొన్న వస్తువు స్వామికి సమర్పిస్తున్నట్లు భావించండి.
పూజా క్రమం
ప్రారంభ ప్రార్థన
చేతులు జోడించి విఘ్నేశ్వరుని స్మరించండి.
శుక్లాంబరధరం విష్ణుం శశివర్ణం చతుర్భుజమ్।
ప్రసన్నవదనం ధ్యాయేత్ సర్వవిఘ్నోపశాంతయే॥
ఆచమనం
మొదటి మూడు నామాలతో కొద్దిగా నీరు ఆచమించండి; మిగిలిన నామాలను స్మరించి శరీరాన్ని స్పృశించండి.
ఓం అచ్యుతాయ నమః।
ఓం అనంతాయ నమః।
ఓం గోవిందాయ నమః।
కేశవ నామాలు
ఓం కేశవాయ నమః।
ఓం నారాయణాయ నమః।
ఓం మాధవాయ నమః।
ఓం గోవిందాయ నమః।
ఓం విష్ణవే నమః।
ఓం మధుసూదనాయ నమః।
ఓం త్రివిక్రమాయ నమః।
ఓం వామనాయ నమః।
ఓం శ్రీధరాయ నమః।
ఓం హృషీకేశాయ నమః।
ఓం పద్మనాభాయ నమః।
ఓం దామోదరాయ నమః।
ఓం సంకర్షణాయ నమః।
ఓం వాసుదేవాయ నమః।
ఓం ప్రద్యుమ్నాయ నమః।
ఓం అనిరుద్ధాయ నమః।
ఓం పురుషోత్తమాయ నమః।
ఓం అధోక్షజాయ నమః।
ఓం నారసింహాయ నమః।
ఓం అచ్యుతాయ నమః।
ఓం జనార్దనాయ నమః।
ఓం ఉపేంద్రాయ నమః।
ఓం హరయే నమః।
ఓం శ్రీకృష్ణాయ నమః।
ప్రాణాయామం
సౌకర్యంగా శ్వాసను సమంగా ఉంచి గాయత్రీ మంత్రాన్ని చదవండి.
ఓం భూః।
ఓం భువః।
ఓం సువః।
ఓం మహః।
ఓం జనః।
ఓం తపః।
ఓం సత్యమ్।
ఓం తత్సవితుర్వరేణ్యం భర్గో దేవస్య ధీమహి।
ధియో యో నః ప్రచోదయాత్॥
ఓం ఆపో జ్యోతీ రసోఽమృతం బ్రహ్మ భూర్భువస్సువరోమ్॥
సంకల్పం
కుడిచేతిలో అక్షతలు, కొద్దిగా నీరు తీసుకుని మీ వివరాలతో సంకల్పించి పళ్లెంలో విడవండి.
మమ ఉపాత్త సమస్త దురితక్షయద్వారా శ్రీ పరమేశ్వర ప్రీత్యర్థం,
శుభే శోభనే ముహూర్తే, __________ సంవత్సరే, __________ అయనే,
__________ ఋతౌ, __________ మాసే, __________ పక్షే,
శుక్ల చతుర్థ్యాం శుభతిథౌ, __________ వాసరే,
__________ దేశే/నగరే, __________ గోత్రస్య/గోత్రాయాః,
__________ నామధేయస్య/నామధేయాయాః, సకుటుంబస్య క్షేమస్థైర్యవిజయాభయాయురారోగ్య ఐశ్వర్యాభివృద్ధ్యర్థం,
శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక దేవతా ప్రీత్యర్థం వినాయక చవితి పూజాం కరిష్యే।
ధ్యానం
గణపతి రూపాన్ని మనసులో ధ్యానించండి.
గజాననం భూతగణాదిసేవితం కపిత్థజంబూఫలచారుభక్షణమ్।
ఉమాసుతం శోకవినాశకారణం నమామి విఘ్నేశ్వరపాదపంకజమ్॥
ఆవాహనం, ప్రతిష్ఠాపనం
పుష్పం లేదా అక్షతలను ప్రతిమ వద్ద ఉంచి స్వామిని ఆహ్వానించండి.
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయకాయ నమః।
అస్మిన్ బింబే శ్రీ వరసిద్ధి వినాయకం ధ్యాయామి, ఆవాహయామి, స్థాపయామి, పూజయామి।
ఆసనం
అక్షతలు సమర్పించండి.
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయకాయ నమః।
రత్నసింహాసనం సమర్పయామి।
పాద్యం
కొద్దిగా నీరు సమర్పించండి.
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయకాయ నమః।
పాదయోః పాద్యం సమర్పయామి।
అర్ఘ్యం
చేతులకు నీరు సమర్పిస్తున్నట్లు భావించండి.
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయకాయ నమః।
హస్తయోః అర్ఘ్యం సమర్పయామి।
ఆచమనీయం
త్రాగడానికి నీరు సమర్పించండి.
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయకాయ నమః।
ముఖే ఆచమనీయం సమర్పయామి।
మధుపర్కం
తేనె లేదా పంచామృతం ప్రతీకాత్మకంగా సమర్పించండి.
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయకాయ నమః।
మధుపర్కం సమర్పయామి।
పంచామృత స్నానం
పాలు, పెరుగు, నెయ్యి, తేనె, చక్కెరను ఒక్కొక్కటిగా సమర్పించండి.
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయకాయ నమః।
క్షీరస్నానం సమర్పయామి।
దధిస్నానం సమర్పయామి।
ఘృతస్నానం సమర్పయామి।
మధుస్నానం సమర్పయామి।
శర్కరాస్నానం సమర్పయామి।
పంచామృతస్నానం సమర్పయామి।
శుద్ధోదక స్నానం
శుద్ధజలం సమర్పించి ప్రతిమను తుడవండి.
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయకాయ నమః।
శుద్ధోదకస్నానం సమర్పయామి।
స్నానాంతరం ఆచమనీయం సమర్పయామి।
వస్త్రం, యజ్ఞోపవీతం
కొత్త వస్త్రం లేదా అక్షతలు, యజ్ఞోపవీతం సమర్పించండి.
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయకాయ నమః।
వస్త్రయుగ్మం సమర్పయామి।
యజ్ఞోపవీతం సమర్పయామి।
గంధం, కుంకుమ, అక్షతలు, పుష్పాలు
గంధం, అక్షతలు, పూలు అలంకరించండి.
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయకాయ నమః।
దివ్యశ్రీగంధం సమర్పయామి।
కుంకుమం సమర్పయామి।
అక్షతాన్ సమర్పయామి।
సువర్ణపుష్పాణి సమర్పయామి।
అంగపూజ
ప్రతి నామానికి పుష్పం లేదా అక్షతలు సమర్పించండి.
ఓం గణేశాయ నమః — పాదౌ పూజయామి।
ఓం ఏకదంతాయ నమః — గుల్ఫౌ పూజయామి।
ఓం శూర్పకర్ణాయ నమః — జానునీ పూజయామి।
ఓం విఘ్నరాజాయ నమః — జంఘే పూజయామి।
ఓం ఆఖువాహనాయ నమః — ఊరూ పూజయామి।
ఓం హేరంబాయ నమః — కటిం పూజయామి।
ఓం లంబోదరాయ నమః — ఉదరం పూజయామి।
ఓం గణనాథాయ నమః — నాభిం పూజయామి।
ఓం మహాకాయాయ నమః — వక్షస్థలం పూజయామి।
ఓం వికటాయ నమః — కంఠం పూజయామి।
ఓం పాశహస్తాయ నమః — హస్తౌ పూజయామి।
ఓం గజవక్త్రాయ నమః — వక్త్రం పూజయామి।
ఓం విఘ్నహంత్రే నమః — నేత్రే పూజయామి।
ఓం గజాననాయ నమః — శిరః పూజయామి।
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయకాయ నమః — సర్వాణ్యంగాని పూజయామి।
ఏకవింశతి పత్రపూజ — 21 ఆకులు
ప్రతి మంత్రానికి సంబంధిత ఆకు సమర్పించండి. ఆకులు లభించకపోతే పుష్పం లేదా అక్షతలతో పూజించండి.
ఓం సుముఖాయ నమః — మాచీపత్రం సమర్పయామి।
ఓం గణాధిపాయ నమః — బృహతీపత్రం సమర్పయామి।
ఓం ఉమాపుత్రాయ నమః — బిల్వపత్రం సమర్పయామి।
ఓం గజాననాయ నమః — దూర్వాయుగ్మం సమర్పయామి।
ఓం హరసూనవే నమః — దత్తూరపత్రం సమర్పయామి।
ఓం లంబోదరాయ నమః — బదరీపత్రం సమర్పయామి।
ఓం గుహాగ్రజాయ నమః — అపామార్గపత్రం సమర్పయామి।
ఓం గజకర్ణాయ నమః — తులసీపత్రం సమర్పయామి।
ఓం ఏకదంతాయ నమః — చూతపత్రం సమర్పయామి।
ఓం వికటాయ నమః — కరవీరపత్రం సమర్పయామి।
ఓం భిన్నదంతాయ నమః — విష్ణుక్రాంతపత్రం సమర్పయామి।
ఓం వటవే నమః — దాడిమీపత్రం సమర్పయామి।
ఓం సర్వేశ్వరాయ నమః — దేవదారుపత్రం సమర్పయామి।
ఓం ఫాలచంద్రాయ నమః — మరువకపత్రం సమర్పయామి।
ఓం హేరంబాయ నమః — సింధువారపత్రం సమర్పయామి।
ఓం శూర్పకర్ణాయ నమః — జాతీపత్రం సమర్పయామి।
ఓం సురాగ్రజాయ నమః — గండకీపత్రం సమర్పయామి।
ఓం ఇభవక్త్రాయ నమః — శమీపత్రం సమర్పయామి।
ఓం వినాయకాయ నమః — అశ్వత్థపత్రం సమర్పయామి।
ఓం సురసేవితాయ నమః — అర్జునపత్రం సమర్పయామి।
ఓం కపిలాయ నమః — అర్కపత్రం సమర్పయామి।
శ్రీ గణేశ అష్టోత్తరశతనామావళి
ప్రతి నామం చదువుతూ పువ్వు లేదా అక్షతలు సమర్పించండి.
ఓం గజాననాయ నమః।
ఓం గణాధ్యక్షాయ నమః।
ఓం విఘ్నరాజాయ నమః।
ఓం వినాయకాయ నమః।
ఓం ద్వైమాతురాయ నమః।
ఓం సుముఖాయ నమః।
ఓం ప్రముఖాయ నమః।
ఓం సన్ముఖాయ నమః।
ఓం కృతినే నమః।
ఓం జ్ఞానదీపాయ నమః।
ఓం సుఖనిధయే నమః।
ఓం సురాధ్యక్షాయ నమః।
ఓం సురారిభిదే నమః।
ఓం మహాగణపతయే నమః।
ఓం మాన్యాయ నమః।
ఓం మహన్మాన్యాయ నమః।
ఓం మృడాత్మజాయ నమః।
ఓం పురాణాయ నమః।
ఓం పురుషాయ నమః।
ఓం పూష్ణే నమః।
ఓం పుష్కరిణే నమః।
ఓం పుణ్యకృతే నమః।
ఓం అగ్రగణ్యాయ నమః।
ఓం అగ్రపూజ్యాయ నమః।
ఓం అగ్రగామినే నమః।
ఓం మంత్రకృతే నమః।
ఓం చామీకరప్రభాయ నమః।
ఓం సర్వస్మై నమః।
ఓం సర్వోపాస్యాయ నమః।
ఓం సర్వకర్త్రే నమః।
ఓం సర్వనేత్రే నమః।
ఓం సర్వసిద్ధిప్రదాయ నమః।
ఓం సర్వసిద్ధాయ నమః।
ఓం సర్వవంద్యాయ నమః।
ఓం మహాకాలాయ నమః।
ఓం మహాబలాయ నమః।
ఓం హేరంబాయ నమః।
ఓం లంబజఠరాయ నమః।
ఓం హ్రస్వగ్రీవాయ నమః।
ఓం మహోదరాయ నమః।
ఓం మదోత్కటాయ నమః।
ఓం మహావీరాయ నమః।
ఓం మంత్రిణే నమః।
ఓం మంగళదాయ నమః।
ఓం ప్రథమాచార్యాయ నమః।
ఓం ప్రాజ్ఞాయ నమః।
ఓం ప్రమోదాయ నమః।
ఓం మోదకప్రియాయ నమః।
ఓం ధృతిమతే నమః।
ఓం మతిమతే నమః।
ఓం కామినే నమః।
ఓం కపిత్థపనసప్రియాయ నమః।
ఓం బ్రహ్మచారిణే నమః।
ఓం బ్రహ్మరూపిణే నమః।
ఓం బ్రహ్మవిదే నమః।
ఓం బ్రహ్మవందితాయ నమః।
ఓం జిష్ణవే నమః।
ఓం విష్ణుప్రియాయ నమః।
ఓం భక్తజీవితాయ నమః।
ఓం జితమన్మథాయ నమః।
ఓం ఐశ్వర్యదాయ నమః।
ఓం గుహజ్యాయసే నమః।
ఓం సిద్ధసేవితాయ నమః।
ఓం విఘ్నకర్త్రే నమః।
ఓం విఘ్నహర్త్రే నమః।
ఓం విశ్వనేత్రే నమః।
ఓం విరాజే నమః।
ఓం స్వరాజే నమః।
ఓం శ్రీపతయే నమః।
ఓం వాక్పతయే నమః।
ఓం శ్రీమతే నమః।
ఓం శృంగారిణే నమః।
ఓం శ్రితవత్సలాయ నమః।
ఓం శివప్రియాయ నమః।
ఓం శీఘ్రకారిణే నమః।
ఓం శాశ్వతాయ నమః।
ఓం శివనందనాయ నమః।
ఓం బలోద్ధతాయ నమః।
ఓం భక్తనిధయే నమః।
ఓం భావగమ్యాయ నమః।
ఓం భవాత్మజాయ నమః।
ఓం మహతే నమః।
ఓం మంగళదాయినే నమః।
ఓం మహేశాయ నమః।
ఓం మహితాయ నమః।
ఓం సత్యధర్మిణే నమః।
ఓం సదాధారాయ నమః।
ఓం సత్యాయ నమః।
ఓం సత్యపరాక్రమాయ నమః।
ఓం శుభాంగాయ నమః।
ఓం శుభ్రదంతాయ నమః।
ఓం శుభదాయ నమః।
ఓం శుభవిగ్రహాయ నమః।
ఓం పంచపాతకనాశినే నమః।
ఓం పార్వతీప్రియనందనాయ నమః।
ఓం విశ్వేశాయ నమః।
ఓం విబుధారాధ్యపదాయ నమః।
ఓం వీరవరాగ్రగాయ నమః।
ఓం కుమారగురువంద్యాయ నమః।
ఓం కుంజరాసురభంజనాయ నమః।
ఓం వల్లభావల్లభాయ నమః।
ఓం వరాభయకరాంబుజాయ నమః।
ఓం సుధాకలశహస్తాయ నమః।
ఓం సుధాకరకళాధరాయ నమః।
ఓం పంచహస్తాయ నమః।
ఓం ప్రధానేశాయ నమః।
ఓం పురాతనాయ నమః।
ఓం వరసిద్ధివినాయకాయ నమః।
పూజ ముగింపు ఉపచారాలు
ధూపం
ధూపం చూపించండి.
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయకాయ నమః।
ధూపం ఆఘ్రాపయామి।
దీపం
వెలిగించిన దీపం చూపించండి.
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయకాయ నమః।
దీపం దర్శయామి।
నైవేద్యం
ఉండ్రాళ్లు, మోదకాలు, పండ్లు, నీరు సమర్పించి కొద్దిసేపు ధ్యానించండి.
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయకాయ నమః।
నానావిధపక్వాన్నఫలసహిత మహానైవేద్యం నివేదయామి।
అమృతమస్తు। అమృతోపస్తరణమసి।
ప్రాణాయ స్వాహా। అపానాయ స్వాహా। వ్యానాయ స్వాహా।
ఉదానాయ స్వాహా। సమానాయ స్వాహా।
మధ్యే మధ్యే పానీయం సమర్పయామి।
నైవేద్యానంతరం ఆచమనీయం సమర్పయామి।
తాంబూలం
తమలపాకు, వక్క సమర్పించండి.
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయకాయ నమః।
తాంబూలం సమర్పయామి।
నీరాజనం
కర్పూర హారతి చూపించండి.
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయకాయ నమః।
కర్పూరనీరాజనం దర్శయామి।
మంత్రపుష్పం
పుష్పం లేదా అక్షతలు సమర్పించండి.
సుముఖశ్చైకదంతశ్చ కపిలో గజకర్ణకః।
లంబోదరశ్చ వికటో విఘ్నరాజో గణాధిపః॥
ధూమకేతుర్గణాధ్యక్షో ఫాలచంద్రో గజాననః।
ద్వాదశైతాని నామాని యః పఠేచ్ఛృణుయాదపి॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయకాయ నమః। మంత్రపుష్పం సమర్పయామి।
ప్రదక్షిణ, నమస్కారం
మూడుసార్లు ఆత్మప్రదక్షిణ చేసి నమస్కరించండి.
యాని కాని చ పాపాని జన్మాంతరకృతాని చ।
తాని తాని వినశ్యంతి ప్రదక్షిణపదే పదే॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయకాయ నమః। నమస్కారాన్ సమర్పయామి।
ప్రార్థన, క్షమాపణ
పూజలో జరిగిన లోపాలకు క్షమాపణ కోరండి.
వక్రతుండ మహాకాయ సూర్యకోటిసమప్రభ।
నిర్విఘ్నం కురు మే దేవ సర్వకార్యేషు సర్వదా॥
మంత్రహీనం క్రియాహీనం భక్తిహీనం గణాధిప।
యత్పూజితం మయా దేవ పరిపూర్ణం తదస్తు మే॥
పూజా సమర్పణ, ఉద్వాసనం
అక్షతలు సమర్పించి స్వామి అనుగ్రహాన్ని ప్రార్థించండి. ప్రతిమను ఇంటి ఆచారం ప్రకారం ఉంచండి.
అనయా యథాశక్తి కృతయా శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక పూజయా
శ్రీ వరసిద్ధి వినాయకః సుప్రీతో వరదో భవతు।
శ్రీ వరసిద్ధి వినాయకాయ నమః। యథాస్థానం ఉద్వాసయామి।